در پی حمله موشکی شب گذشته نیروهای مسلح ایران به پایگاه جیش العدل در پاکستان، کاردار ایران به وزارت خارجه پاکستان احضار شد. این گروه بود که مسئولیت حمله تروریستی اواسط آذرماه سال گذشته در ایران را بر عهده گرفت که در نتیجه آن دست کم 12 پلیس کشته و 7 تن دیگر زخمی شدند. روز گذشته سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران بیان کرد که در واکنش به حملات تروریستی ایران، پایگاههای گروههای تروریستی ضد ایرانی در عراق و سوریه را با موشکهای بالستیک منهدم کردند. روز گذشته آمریکا حملات ایران به خاک عراق را به شدت محکوم کرد.
وزارت امور خارجه پاکستان با محکوم کردن شدید اولین حمله موشکی نیروهای مسلح ایران به خاک پاکستان در شب جاری، بیان کرد که مسئولیت عواقب این حمله تنها بر عهده ایران خواهد بود و تهدید به “عواقب جدی” کرد.
کارشناسان افزایش تنش را منطقی می دانند، زیرا ایران می خواهد از خود محافظت کند. از این حیث همچنین انتظار می رفت که ایران به حملات تروریستی دسامبر سال گذشته و 13 دی ماه سال جاری پاسخ دهد.
به گفته آرمن پطروسیان، عرب شناس حملات موشکی امشب و روز قبل به سمت پاکستان، پاسخ ایران به آن حملات تروریستی بود.
“به طور سنتی، در سالهای اخیر، منطق شیوه کار ایران نشان داده شده است: ایران به هر حمله تروریستی پاسخ می دهد، نه فورا، بلکه با انتخاب اهداف مناسب.”
این گروه “جیش العدل” مرتباً از خاک پاکستان حملات تروریستی علیه ایران انجام می داد و پاسخ می گرفت. پطروسیان تاکید می کند که این گروه برای پاکستان نیز مشکل ساز است. بنابراین، به گفته وی، “تهدید با عواقب جدی برای ایران” که از سوی وزارت امور خارجه پاکستان صادر شده، تنها پاسخ – بیانیه طبیعی و قابل انتظار است، زیرا در نهایت، حمله به خاک حاکمیتی آن کشور صورت گرفته است. پطروسیان تاکید می کند که روز قبل عراق نیز واکنش نشان داد.
وی گفت: “من معتقدم اهدافی که ایران انتخاب می کرد باید مورد اصابت قرار می گرفت، اما آن اهداف به طور مشخص انتخاب شدند که اصابت آنها پیامدها یا عواقب جدی برای ایران نیز نداشت. یعنی تا حد امکان اهداف غیرمشکل انتخاب شد و این در چارچوب سیاست منطقهای ایران است.”
به عبارت دیگر، ایران باید لزوماً به حملات تروریستی رخ داده در کشور پاسخ می داد، زیرا این در منطق سیاست ضد تروریستی آنها است. به گفته پطروسیان، جنبه تبلیغاتی و روانی آن اقدامات، افکار عمومی و البته نفوذ منطقهای برای برآورده کردن انتظارات متحدان منطقهای بود.
به گفته وی در عین حال با توجه به اینکه ایران تا حد امکان مراقب است که در جنگ بزرگ قرار بگیرد، اهدافی را انتخاب کرده است که این پیامدها را نداشته باشد.
“به عبارت دیگر، پاسخ آنها به عنوان اقدامی بسیار جدیتر علیه ایران تلقی نخواهد شد که پاسخ به آن منجر به یک جنگ منطقهای بزرگتر خواهد شد.”
با توجه به تنشهای جهانی و منطقهای، پطروسیان بعید نمی داند که مخالفان ایران تلاش کنند تا نیروهای ضد ایرانی پاکستان یا عراق را به چنین واکنشی برانگیزند تا ایران را درگیر جنگی بزرگتر کنند.
کارشناسان همچنین تاکید می کنند که ایران در دو شب گذشته گسترده ترین حملات را به زیرساخت های گروه های تروریستی در تاریخ موشکی خود انجام داده است.
به گفته برخی، این پیام روشنی است که تهران توانایی فنی برای ضربه زدن به خاک اسرائیل را نیز دارد.
به گفته آرمن پطروسیان، اسرائیل نیز این را به خوبی درک می کند، با این حال به گفته وی، محدود کننده اصلی اقدامات ایران در شرایط کنونی اسرائیل نیست، بلکه متحد اصلی آن یعنی آمریکا است.
وی گفت: این دلیل اختلاف نظرهایی است که اخیراً در روابط آمریکا و اسرائیل بیشتر به چشم می خورد، زمانی که ایالات متحده می خواهد به هر طریقی به جنگ در نوار غزه پایان دهد زیرا می بیند که این جنگ مدام جهت گیری های جدیدی در نقاط مختلف منطقه ای می دهد.
و اگر ایران پیوسته درگیر جنگ در خاورمیانه شود، ابعاد جنگ و درگیری ها در منطقه به شدت تغییر می کند و کل منطقه در آتشی گرفتار می شود که گسترش آن می تواند عواقب غم انگیز غیرقابل پیش بینی داشته باشد. قفقاز جنوبی نمی تواند بخشی از این تحولات باقی بماند. چیزی که از همه طرف به خوبی قابل درک است.
پطروسیان در حال حاضر احتمال چنین تحولی را زیاد نمی داند، اما وجود دارد، به ویژه اینکه گروه های غیررسمی می توانند تأثیر غیرقابل پیش بینی بر تحولات داشته باشند.
