امسال کنفرانس آب و هوای سازمان ملل متحد (COP29) در آذربایجان برگزار می شود، کشوری که به شدت به سوخت های فسیلی وابسته است و به خاطر سابقه طولانی نقض حقوق بشر شناخته شده است.
دولت آذربایجان این رویداد را به عنوان اولین اقدام “COP برای صلح” معرفی می کند، اما معنای این اقدام به ویژه برای روابط بین آذربایجان و ارمنستان که با یکدیگر خصمانه هستند، ناشناخته باقی مانده است.
به گزارش “نیوز ای ام” این مطلب را النا سانچز نیکلاس، سردبیر EUObserver نوشته است.
اخیراً یکی از نمایندگان کمیسیون اروپا به Euobserver گفته است: “زمان برداشتن گامهای قاطع برای برقراری صلح پایدار فرا رسیده است. آذربایجان باید از لحظه برگزاری بیست و نهمین مجمع برای صلح با ارمنستان استفاده کند.”
در آستانه این دیدار که 11 تا 12 نوامبر در باکو برگزار می شود، فعالان و مدافعان حقوق بشر خواستار دموکراتیک شدن روند انتخاب کشورها برای برگزاری این رویدادها هستند و از کشورهای میزبان می خواهند که حامی ارزش های آب و هوایی سازمان ملل متحد و حقوق بشر باشند. پل پولمن، معاون سابق پیمان جهانی سازمان ملل متحد و مدیرعامل یونیلور، در مصاحبه ای با Euobserver گفت: “نام سازمان “СОР برای صلح” توجه زیادی را به وضعیت قفقاز جلب کرد.”
به عقیده وی، فشار آمریکا و اتحادیه اروپا می تواند تغییرات مثبتی را در کشور به ویژه در رابطه با بیش از 280 زندانی سیاسی و همچنین خبرنگاران و فعالانی مانند انار ممدلی که در بازداشت به سر می برد، به همراه داشته باشد.
وی گفت: “حضور سیاسی موضوع مهمی است، زیرا ارمنستان نمی تواند با تفنگی که به سرش باشد، مذاکرات صلح انجام دهد. اگر افرادی که نماینده (ارمنستان) در زندان باشند، نمی توانند (در مذاکرات صلح) شرکت کنند.
با این حال، به گفته آیهان حاجی زاده، سخنگوی وزارت امور خارجه آذربایجان، “همانند قبل، موانع جدی برای امضای توافقنامه صلح در روزهای آینده وجود دارد و موقعیت اتحادیه اروپا به عنوان میانجی صادق شکسته شده است.”
مدیر مسئول روزنامه در این خصوص یادآور شد که پس از تهاجم نظامی آذربایجان به قره باغ کوهستانی در سال 2023، پارلمان اروپا خواستار تحریم های هدفمند علیه باکو شد و تاکید کرد که وضعیتی که ارمنی های فراری از قره باغ در آن قرار گرفتند برابر با پاکسازی قومی است. اما دیپلماسی گازی اتحادیه اروپا و باکو و موضع برخی کشورهای اتحادیه اروپا (مانند مجارستان که روابط نزدیکی با آذربایجان دارد) تحریم اتحادیه اروپا را فعلا غیرممکن می کند.
سانچز نیکلاس تاکید کرد: “سهم بخش گاز آذربایجان در تولید ناخالص داخلی پس از حمله روسیه به اوکراین به طور قابل توجهی افزایش یافته است.”
EUObserver تاکید کرد: “از آنجایی که الهام علی اف رئیس جمهور آذربایجان بیش از 20 سال است که در راس کشور بوده است، اغلب او را با رئیس مافیا یا دیکتاتور مقایسه می کنند نگرانی فزاینده در مورد سرکوب مداوم منتقدان دولت، فعالان و روزنامه نگاران، مشکلات در انتخابات و سرکوب توسط سازمان های مجری قانون وجود دارد.”
به گفته نویسنده مقاله، علیرغم تلاش آذربایجان برای تقویت اقتدار خود در جهان، شورای اروپا مستقر در استراسبورگ که بخشی از اتحادیه اروپا نیست، نگرش سخت تری نسبت به باکو اتخاذ کرد و حتی مانع از مشارکت آذربایجان در مجمع 2024 شد. در همین حال، سازمان های غیردولتی نسبت به امنیت شرکت کنندگان در کنفرانس امسال ابراز نگرانی می کنند.
آن هریسون، فعال Amnesty International گفت: “توافقنامه بین سازمان ملل متحد و مقامات آذربایجان” باید حاوی تضمینی باشد که همه حقوق بشر هم در مکانهایی که رویدادها برگزار می شود و هم در خارج از مرزهای آنها محافظت و حفظ خواهد شد.
اینها شامل حقوق آزادی بیان و اجتماعات مسالمت آمیز است. اهمیت ویژه ای دارد زیرا مقامات آذربایجان همیشه انتقادات را سرکوب می کنند.
COP 29 فرصتی برای آذربایجان است تا تعهد خود را به قوانین بین المللی تأیید کند و شرایطی را برای کار جامعه مدنی آزاد و مستقل ایجاد کند. این کشور در رتبه بندی آزادی مطبوعات در سال 2024 از میان 180 کشور در رتبه 164 قرار دارد که نسبت به رتبه 150 در سال 2023 کاهش یافته است.
