Factor.am: در 24 آوریل، ارامنه در سراسر جهان یاد 1.5 میلیون نفری را که در جریان نسلکشی 1915 جان باختند، گرامی میدارند.
با این حال، کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، تصمیم گرفت درست روز بعد به عنوان بخشی از یک سفر منطقهای به آذربایجان سفر کند، که مشخصاً همسایه ارمنستان نیست.
چه پیامی ارسال میشود وقتی یک دیپلمات عالیرتبه اروپایی در باکو در مقابل دوربینها لبخند میزند، در حالی که شهروندان ارمنی در ایروان به یاد قربانیان تاج گل میگذارند؟
چرا کالاس در چنین تاریخ حساسی از آذربایجان حمایت میکند؟ این مطلب در مقالهای از نشریه پولیتیکو آمده است که نویسنده آن لرد مارک مکاینس، عضو مجلس اعیان بریتانیا و نایب رئیس گروه پارلمانی فراحزبی در امور ارمنستان است. خاطرنشان می شود که پاسخ نامناسب مربوط به سیاست انرژی است. نمایندگان پارلمان اروپا به سرعت نارضایتی خود را از سفر کالاس ابراز کردند.
مایکل راث، عضو سابق مجلس فدرال، نوشت: “شما از رژیم استبدادی باکو بازدید می کنید و از دموکراسی در ایروان اجتناب می کنید. در همین حال، آذربایجان ارزشهای ما را رد میکند و ارمنستان به اتحادیه اروپا نزدیکتر می شود.”
ایزابل سانتیاگو، نماینده مجلس فرانسه، گفت: “این مایه رسوایی بود که فهمیدیم نماینده عالی اتحادیه اروپا در 25 آوریل به آذربایجان می رود، در حالی که زندانیان ارمنی همچنان در زندانهای باکو هستند.”
این نشریه خاطرنشان می کند که تضاد شدید بین ارمنستان و آذربایجان امروزی، اوضاع را وخیمتر می کند.
در طول هشت سال گذشته، ارمنستان یک رنسانس دموکراتیک را تجربه کرده است. پس از “انقلاب مخملی” سال 2018، این کشور اصلاحاتی را برای مبارزه با فساد و تقویت حاکمیت قانون انجام داده است.
همین ماه گذشته، قانونی برای آغاز روند الحاق به اتحادیه اروپا تصویب شد که منعکس کننده تقاضای عمومی برای پیوند دادن آینده ارمنستان با اروپا است.
دولت نیکول پاشینیان، نخست وزیر ارمنستان، که در نتیجه اعتراضات به قدرت رسید، با ارزشهای اروپایی همسو است. و ایروان اکنون میزبان ماموریت نظارتی اتحادیه اروپا در مرزهای خود است، در حالی که به طور فعال به دنبال فاصله گرفتن از روسیه و ایجاد همکاری عمیقتر با غرب است.
خلاصه اینکه، ارمنستان هر کاری را که اتحادیه اروپا از شرکای شرقی خود خواسته است انجام میدهد: دموکراسی را انتخاب کنید، اصلاحات را بپذیرید، به غرب نگاه کنید. در مقابل، تحت ریاست جمهوری الهام علیاف، آذربایجان به یک حکومت استبدادی معمولی تبدیل شده است. قدرت در باکو در دست یک خانواده متمرکز است. مخالفان سرکوب می شوند، روزنامهنگاران زندانی می شوند، انتخابات تشریفاتی است.
در فوریه 2024، علیاف با 92 درصد آرا برای پنجمین دوره متوالی به ریاست جمهوری رسید، نتیجهای که ناظران آن را تقلب خواندند. رژیم او حتی همسرش را به عنوان معاون رئیس جمهور منصوب کرد.
در همین حال، باکو در عرصه بینالمللی بیشرمانه پرخاشگر است. در سال 2020، این کشور جنگ علیه ارمنیهای ساکن قرهباغ کوهستانی را آغاز کرد و آتشبس شکنندهای را نقض نمود. بعداً، نیروهای آذربایجانی منطقه را محاصره و به آن حمله کردند که منجر به حمله برقآسا شد و بیش از 100000 غیرنظامی ارمنی را مجبور به فرار از خانههای اجدادی خود کرد – فاجعه انسانی که در زمان واقعی رخ داد در حالی که اروپا صرفاً نظارهگر بود. و تا به امروز، آذربایجان به طور غیرقانونی اسرای جنگی و غیرنظامیان ارمنی را به عنوان گروگان در اختیار دارد.
در کنار همه اینها، از زمانی که اروپا تلاش میکرد گاز روسیه را کنار بگذارد، با آذربایجان به عنوان شریک مطلوب رفتار کرده است.
اتحادیه اروپا در سال 2022 تفاهمنامه بزرگ انرژی با باکو امضا کرد که هدف آن دو برابر کردن واردات گاز است. و اورزولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، در کنار علیاف ایستاده بود و به طور مشهوری از این کشور به عنوان یک تأمینکننده «قابل اعتماد» ستایش کرد.
معلوم میشود وقتی اروپا به قفقاز نگاه میکند، چاههای نفت و گاز آذربایجان را میبیند، اما دموکراسی و امنیت ارمنستان را نادیده می گیرد.
نویسنده مقاله به ناتالی لوازو، عضو فرانسوی پارلمان اروپا، استناد می کند: “رفتن به سمت حکومت استبدادی که همچنان همسایه خود را تهدید میکند و عدم انجام همان سفر به ارمنستان اشتباه است… باکو کشور عضو اتحادیه اروپا را به دلیل دخالتهای مخرب و جانبدارانه علیه روسیه هدف قرار می دهد، در حالی که ارمنستان دموکراتیک به اروپا چشم دوخته است.”
سخنان او واقعیتی پوچ را آشکار میکند. به نظر میرسد سیاست واقعگرایانه بر اصول سایه افکنده است، و اتحادیه اروپا وقتی اقتدارگرایی را در اروپای شرقی محکوم میکند در حالی که آن را در قفقاز جنوبی تحمل میکند، ریاکار به نظر میرسد.
نویسنده مقاله تأکید میکند که واکنش بینالمللی به تجاوز آذربایجان برای مدت طولانی بیتفاوت بوده است. با این حال، امنیت و ارزشهای اروپایی جداییناپذیرند و این اتحاد نمیتواند بدون تضعیف اقتدار اخلاقی خود، استثنائاتی قائل شود.
در این نشریه آمده است: “حمایت از ارمنستان، دموکراسی نوپا که تحت محاصره است، نه تنها اقدام درستی است، بلکه در خدمت منافع بلندمدت اروپا در یک نظم بینالمللی پایدار و مبتنی بر قانون نیز می باشد.”
